Opvoeding 
Verveling
Verveling
Verveling
'Mama, ik verveel me...'
Een kreet van mijn zoon die me te binnen schoot, toen ik een interview over verveling hoorde in een boekenprogramma op de zondagochtend tv.
Mijn zoon kon zich van jongs af aan absoluut niet zelf vermaken. Als zijn 2 jaar oudere zusje niet in de buurt was of niet met hem wilde spelen, hoorde ik continu: 'mama, ik verveel me.' Van alles heb ik geprobeerd. Ik merkte op een gegeven moment dat een opgeruimde kast een uitnodiging tot spelen vormde. Ook als ik speelgoed aantrekkelijk uitstalde, wilde hij daar wel mee aan de gang. Een teveel aan speelgoed leidde daarentegen tot geen keuze kunnen maken. Als ik heel druk was en mijn kinderen 'van hot naar haar' meesleepte, hadden ze te weinig tijd om tot spel te komen. Toen ik die dingen in de gaten kreeg en daar wat meer aandacht aan besteedde ging het beter. Ook merkte ik dat mijn zoon het nodig had om eerst iets te kunnen, samen te oefenen, om daarna zelf verder te kunnen. Een andere kreet van hem was: ja maar, Maartje kan dat al. Oftewel: ik dus niet. Hij was (en is) gewoon geen onderzoeker. Wel een beetje gemakzuchtig, en een uitgesproken gezelschapsmens.
Nu kun je kiezen voor: hij moet zichzelf leren vermaken, en het hem dan zelf laten uitzoeken. Resultaat: het wordt er niet beter van. Je kunt ook met je kind gaan samen spelen, waardoor het dingen leuk leert vinden, leert hoe het in elkaar zit, hoe iets werkt. Het leert dan dat je door te zoeken en dingen uit te proberen de slag te pakken krijgt en dat dát leuk is. Daar moet je als opvoeder dus wel tijd voor zien te maken.
Wat is verveling en waarom ervaren we dat als vervelend?
Verveling is niets doen dat vervelend voelt, omdat we eigenlijk wat willen doen, maar niet kunnen of willen kiezen wát. Verveling ontstaat op momenten dat we vrije tijd hebben. Maar: ledigheid is des duivels oorkussen, een oude spreuk die erg past in ons calvinistische landje en die in ons systeem lijkt te zijn vastgebakken. Het zou betekenen dat verveling slecht is, want je zou je tijd eens niet nuttig gebruiken of op slechte gedachten komen. Alleen als we ziek zijn, hoeven we niets. Ziek zijn is goed tegen verveling. Je wordt beziggehouden door hoe beroerd je je voelt, terwijl je niets doet. Als we niet ziek zijn, werken we ons te pletter om vrije tijd te krijgen, om die vervolgens op te vullen met zo veel mogelijk bezigheden. Vervolgens moeten we gaan leren ons te onthaasten om niet overwerkt te raken of om ons te laten leiden uit de verveling. Om daarna weer harder te kunnen werken. We hollen mee in het proces van de massa die niet te stoppen is.
Maar doe maar eens een tijdje helemaal niets. We kunnen het bijna niet meer. Er is een gebrek aan concentratie en geduld, we gaan steeds meer 'zappen'. De wereld ontglipt ons, we haasten ons van A naar B en vergeten stilte te ervaren en oog te hebben voor het alledaagse. Ikzelf ben hét voorbeeld van altijd bezig zijn. Ik verveel me nooit. Als ik niet werk dan wandel ik, of ik lees, werk in de tuin, schrijf een stukje. Niets doen vind ik moeilijk, ik word er onrustig van. Ik oefen me in geduld, in rust vinden in niets doen, de stilte ervaren. Als me dat lukt merk ik dat het ruimte geeft aan nieuwe ideeën. Verveling is soms goed en nodig. Om te bedenken of, dat en wat je nu eigenlijk wilt, om tot rust te komen, om een denkproces te laten rijpen.
In de kinderopvang kom ik ook wel kinderen tegen die zich vervelen. Die willen ook niet vermaakt worden. Ze willen gewoon naar huis. Totdat: er tóch iets leuks voorbij komt. Of totdat ze nieuwsgierig of geprikkeld worden. Hé, daar kun je iets leuks mee!! Hé, dat moet ik eens uitproberen. Hé, kan ik dat ook? Bij de kinderopvang van de ASKA laat groepsleiding daarom de kinderen kennis maken met diverse vormen van sport en spel, dans, muziek en andere creatieve bezigheden. Er worden activiteiten georganiseerd, er wordt samen gespeeld en gestimuleerd om het maar eens even zelf te proberen. En andere keren peilen we van welke aard de verveling is. Is het een behoefte aan even niets, aan rust, dan laten we ze.
We hoeven niet te bang zijn voor stilte, voor even niets, zelfs niet voor even verveling. Het is belangrijk om de tijd te nemen en te krijgen, om nieuwsgierig te worden en van daaruit de wereld te onderzoeken en keuzes te leren maken. Daar word je mens van.
Met citaten uit het vpro tv programma 'Boeken' dd 18 maart, interview Awee Prins, filosoof en schrijver van: 'Uit verveling '
Boukje Landsman
Een kreet van mijn zoon die me te binnen schoot, toen ik een interview over verveling hoorde in een boekenprogramma op de zondagochtend tv.
Mijn zoon kon zich van jongs af aan absoluut niet zelf vermaken. Als zijn 2 jaar oudere zusje niet in de buurt was of niet met hem wilde spelen, hoorde ik continu: 'mama, ik verveel me.' Van alles heb ik geprobeerd. Ik merkte op een gegeven moment dat een opgeruimde kast een uitnodiging tot spelen vormde. Ook als ik speelgoed aantrekkelijk uitstalde, wilde hij daar wel mee aan de gang. Een teveel aan speelgoed leidde daarentegen tot geen keuze kunnen maken. Als ik heel druk was en mijn kinderen 'van hot naar haar' meesleepte, hadden ze te weinig tijd om tot spel te komen. Toen ik die dingen in de gaten kreeg en daar wat meer aandacht aan besteedde ging het beter. Ook merkte ik dat mijn zoon het nodig had om eerst iets te kunnen, samen te oefenen, om daarna zelf verder te kunnen. Een andere kreet van hem was: ja maar, Maartje kan dat al. Oftewel: ik dus niet. Hij was (en is) gewoon geen onderzoeker. Wel een beetje gemakzuchtig, en een uitgesproken gezelschapsmens.
Nu kun je kiezen voor: hij moet zichzelf leren vermaken, en het hem dan zelf laten uitzoeken. Resultaat: het wordt er niet beter van. Je kunt ook met je kind gaan samen spelen, waardoor het dingen leuk leert vinden, leert hoe het in elkaar zit, hoe iets werkt. Het leert dan dat je door te zoeken en dingen uit te proberen de slag te pakken krijgt en dat dát leuk is. Daar moet je als opvoeder dus wel tijd voor zien te maken.
Wat is verveling en waarom ervaren we dat als vervelend?
Verveling is niets doen dat vervelend voelt, omdat we eigenlijk wat willen doen, maar niet kunnen of willen kiezen wát. Verveling ontstaat op momenten dat we vrije tijd hebben. Maar: ledigheid is des duivels oorkussen, een oude spreuk die erg past in ons calvinistische landje en die in ons systeem lijkt te zijn vastgebakken. Het zou betekenen dat verveling slecht is, want je zou je tijd eens niet nuttig gebruiken of op slechte gedachten komen. Alleen als we ziek zijn, hoeven we niets. Ziek zijn is goed tegen verveling. Je wordt beziggehouden door hoe beroerd je je voelt, terwijl je niets doet. Als we niet ziek zijn, werken we ons te pletter om vrije tijd te krijgen, om die vervolgens op te vullen met zo veel mogelijk bezigheden. Vervolgens moeten we gaan leren ons te onthaasten om niet overwerkt te raken of om ons te laten leiden uit de verveling. Om daarna weer harder te kunnen werken. We hollen mee in het proces van de massa die niet te stoppen is.
Maar doe maar eens een tijdje helemaal niets. We kunnen het bijna niet meer. Er is een gebrek aan concentratie en geduld, we gaan steeds meer 'zappen'. De wereld ontglipt ons, we haasten ons van A naar B en vergeten stilte te ervaren en oog te hebben voor het alledaagse. Ikzelf ben hét voorbeeld van altijd bezig zijn. Ik verveel me nooit. Als ik niet werk dan wandel ik, of ik lees, werk in de tuin, schrijf een stukje. Niets doen vind ik moeilijk, ik word er onrustig van. Ik oefen me in geduld, in rust vinden in niets doen, de stilte ervaren. Als me dat lukt merk ik dat het ruimte geeft aan nieuwe ideeën. Verveling is soms goed en nodig. Om te bedenken of, dat en wat je nu eigenlijk wilt, om tot rust te komen, om een denkproces te laten rijpen.
In de kinderopvang kom ik ook wel kinderen tegen die zich vervelen. Die willen ook niet vermaakt worden. Ze willen gewoon naar huis. Totdat: er tóch iets leuks voorbij komt. Of totdat ze nieuwsgierig of geprikkeld worden. Hé, daar kun je iets leuks mee!! Hé, dat moet ik eens uitproberen. Hé, kan ik dat ook? Bij de kinderopvang van de ASKA laat groepsleiding daarom de kinderen kennis maken met diverse vormen van sport en spel, dans, muziek en andere creatieve bezigheden. Er worden activiteiten georganiseerd, er wordt samen gespeeld en gestimuleerd om het maar eens even zelf te proberen. En andere keren peilen we van welke aard de verveling is. Is het een behoefte aan even niets, aan rust, dan laten we ze.
We hoeven niet te bang zijn voor stilte, voor even niets, zelfs niet voor even verveling. Het is belangrijk om de tijd te nemen en te krijgen, om nieuwsgierig te worden en van daaruit de wereld te onderzoeken en keuzes te leren maken. Daar word je mens van.
Met citaten uit het vpro tv programma 'Boeken' dd 18 maart, interview Awee Prins, filosoof en schrijver van: 'Uit verveling '
Boukje Landsman